حسابداری تولیدی رویداد های مالی در واحد های مختلف یک مجموعه تولیدی، را شناسایی و ثبت میکند. یک سری کارها و موارد در واحدهای مختلف انجام شده و همه اینها باید اثرشان در قالب سند حسابداری در بخش مالی و حسابداری ثبت شود.
حسابداری تولیدی به این منظور انجام می شود تا نه تنها میزان سرمایه اولیه را برگرداند؛ بلکه با توجه به بررسی و ارزیابی قیمت تمام شده محصول، نرخ سود را نیز افزایش دهد. انجام خدمات حسابداری تولیدی به ثبت و پردازش اطلاعات مالی در واحد های تولیدی می پردازد.
حسابداری تولیدی از جمله اصلی ترین قسمت های مشاغل تولیدی است که از نخستین مرحله تولید تا عرضه کالاها را در بر می گیرد و با توجه به هزینه ها، امور مالی را برآورد می کند. در حسابداری تولیدی، ثبت داده و اطلاعات به صورت دقیق اهمیت زیادی دارد؛ چرا که بدون انجام آن ها و بروز هر گونه خطا و اشتباه، می تواند مشکلات زیادی را در محاسبات و عرضه صحیح کالا ایجاد کند. این نوع حسابداری به محاسبه بهای تمام شده کالای تولیدی، ارائه گزاشات دقیق به مدیران و کنترل هزینه ها و افزایش سود آوردی کمک میکند.
کسب و کارهای تولیدی به مجموعه هایی گفته میشود که ماهیت کالاهای خریداری شده را در پروسه ایی به نام تولید تغییر میدهند. این مشاغل ها پس از تولید کالایی که حاصل میشود را به فروش میرسانند. یعنی مواد خام را خریداری کرده و در خط تولید محصول خودشان را تولید میکنند. مشاغل تولیدی تنوع فعالیت بسیار زیادی دارند، یعنی تقریبا به تعداد ماهیت محصول هایی که وجود دارد ما شرکت تولیدی داریم و این محصولات را تولید میکنند. در نتیجه روش حسابداری آنها نیز نسبت به سایر کسب و کارها متفاوت است.
برای مجموعه های تولیدی دو نقش تامین کننده و مشتری بسیار مهم است. چرا که تولید کننده به مواد اولیه نیاز داشته و با درخواست از تامین کننده مواد اولیه را خرید کرده و فاکتور ارسال میشود. واحد تولیدی پرداخت را انجام میدهد و تامین کننده هم ارسال میکند. این مشاغل برای فروش کالا، باید روند تولید داشته باشد و مواد اولیه را به خط تولید فرستاده و کالاهای نهایی به انبار محصول ارسال میشود. در نهایت هم مشتری درخواست خرید داده و فاکتور فروش برایش ارسال میشود و پرداخت انجام خواهد شد. واحد حسابداری یک واحد تولیدی تمام این رویداد ها را شناسایی و ثبت مینماید.
هزینه، درآمد و دارایی در حسابداری تولیدی
سه فاکتور هزینه، درآمد و دارایی در حسابداری تولیدی نقش پر رنگی ایفا می کند. دارایی به منابعی می گویند که از میزان سود تولیدی ها ایجاد می شود و در این زمان همه افراد از آن بهره می برند.
در آمد نیز به مجموع دارایی هایی می گویند که از عرضه محصولات تولیدی ایجاد می شود و آن نیز برای تمام افراد شرکت لحاظ می شود. از طرفی هزینه های تولید هم به تمام مبالغی می گویند که یک مجموعه برای طراحی، تولید و فروش یک محصول پرداخت می کند که می تواند موارد مختلفی را شامل شود که عبارتند از:
- هزینه های پرسنل
- متریال ابتدائی
- دستگاه ها و ابزارآلات
- اجاره
- سربار
شرکت های تولیدی 2 نوع درآمد دارند:
- درآمد های عملیاتی مثل درآمد های حاصل از فروش کالا
- درآمد غیرعملیاتی مثل درآمد فروش ضایعات
در حسابداری تولیدی 2 نوع هزینه هم داریم:
- هزینه های تولید مثل دستمزد، حمل مواد اولیه و …
- هزینه های غیر تولید که برای استمرار فعالیت ها لازم هست. مثل هزینه های عمومی و اداری، هزینه تعمیر و استهلاک دارایی و هزینه توزیع و فروش
ثبت حسابداری تولیدی به چه صورت است؟
ثبت و بررسی و انجام امور حسابداری این شرکت ها نقش پر رنگی ایفا می کند و باید یک سری مراحل را در انجام آن ها طی کرد که عبارتند از:
- ثبت تهیه مواد و متریال مورد نیاز
- پرداخت دستمزدها و بیمه
- پرداخت مبالغ مرتبط با سربار
- ثبت و صدور مواد به بخش تولید
- تقسیم و توزیع هزینه های دستمزد و حقوق
- توزیع هزینه های بیمه
- ارسال سربار تولید
- قیمت تمام شده محصول نهایی
- ثبت فروش محصول عرضه شده
وظایف حسابدار تولیدی
حسابداری تولیدی ریز نکات زیادی دارد که حتی انجام یک خطا در محاسبات می تواند، تمام امور را تحت تاثیر خودش قرار دهد، به همین دلیل حسابداری بهای تمام شده شرکت های تولیدی از حساس ترین انواع روشهای حسابداری محسوب می شوند که باید توسط افراد با تجربه انجام شوند. حسابدار تولیدی علاوه بر تخصص، صبر و مهارت باید یک سری کارها را انجام دهد که عبارتند از:
- تجزیه و تحلیل موجودی های محصولات
- بررسی هزینه های پرداخت شده برای تهیه مواد اولیه
- بررسی مبالغ خاص و خارج از برنامه برای تولید محصول
- ارزیابی کلیه هزینه های مرتبط با محصول آماده شده
ترازنامه حسابداری تولیدی چیست؟
پس از ثبت حساب ها باید ترازنامه بررسی و تکمیل شوند. ترازنامه در حسابداری تولیدی به گزارشاتی گفته می شود که در آن میزان بدهی، سرمایه و دارایی ها ثبت و بررسی می گردد. ترازنامه برای کلیه مشاغل چه مجموعه های خدماتی و چه تولیدی به یک شکل می باشد و تمام آن ها از سه قسمت اعم از بدهی، سرمایه و دارایی تشکیل می شود.
کدینگ حسابداری تولیدی چیست؟
تهیه و ایجاد کدینگ حسابداری یکی از کارهای مهم در کسب و کارها و واحد های تولیدی می باشد که حسابدار باید آن را انجام دهد. در ایجاد کدینگ حسابداری، توجه به گزارشات همه جانبه درمورد صفر تا صد فعالیت ها بسیار مهم است. کدینگ حسابداری تولیدی از بخش های معین، کل و تفضیلی تشکیل شده است تا در آن امور و کارهای مالی به خوبی مشخص و تفکیک شوند. لازم به ذکر است که هر کسب و کار برای خود یک کدینگ مخصوص دارد که حسابدار باید با توجه به داده های آن، اطلاعات را بررسی و آماده نماید.
بهای تمام شده در مراکز تولیدی
به جرات می توان گفت حسابداری قیمت تمام شده یا بهای تمام شده یکی از مهم ترین موارد در علم حسابداری است. بهای تمام شده به تمامی هزینه هایی گفته می شود که برای طراحی و تولید یک محصول پرداخت می گردند، این هزینه ها می توانند به شکل مستقیم و یا غیر مستقیم باشند. حسابداری بهای تمام شده باید به صورت دقیق و از ریزترین نکات و جزئیات تشکیل شود.
برای به دست آوردن سود و زیان مراکز تولیدی ما به سه عنوان نیاز داریم. یکی مواد مستقیم، یکی دستمزد مستقیم و سومین مورد سربار تولید.
مواد مستقیم که شامل مقدار مواد و قیمت مواد بوده و اگر قابل ملاحظه باشد جزو مواد مستقیم و اگر قابل ملاحظه نیست، جزو سربار تولید حساب میشود.
در مورد دستمزد مستقیم دو نوع دستمزد داریم یکی دستمزد مستقیم مثل کارگران که در تولید نقش مستقیم دارند و یکی دستمزد غیرمستقیم مثل مدیران و تعمیرکارها که در واقع در محدوده کلی تولید هستند و اینا جزو دستمزدهای غیر مستقیم حساب میشوند. در حسابداری تولیدی تمام هزینههای مربوط به تولید به غیر از مواد مستقیم و دستمزد مستقیم جزو سربار تولید حساب میشوند. سربار و مواد مستقیم و در واقع دستمزد مستقیم با همدیگه جمع شده و جزو هزینههای تولید محسوب میشوند.
موجودی انبار در حسابداری تولیدی
موجودی های انبار به مواد اولیه ای در حسابداری تولید می گویند که در انبار وجود دارند و یا این که به شکل مستقیم به کار بروند. حسابداری انبار باید کامل بررسی شود تا اطلاعات مالی انبار را به صورت کامل نشان دهد و همین طور در روند آن باید خروجی ها و برگشتی ها به صورت کامل تجزیه و تحلیل شوند. در حسابداری تولیدی موجودی های انبار و بررسی آن ها اهمیت زیادی دارد، چرا که مواد اولیه چرخه تولید از آن جا تامین می شود.
بررسی و تکمیل اظهارنامه مالیاتی شرکت های تولیدی
یکی از مواردی که ممکن است امور حسابداری حسابداری آن را انجام دهند، بررسی اظهارنامه مالیاتی است که باید آن را در پایان دوره مالی تکمیل کرده و به سازمان امور مالیاتی کشور تحویل دهند. در این اظهارنامه باید مواردی مانند هزینه ها، سود، زیان، استهلاک و … به شکل کامل ذکر شود تا سازمان امور مالیات آن ها را بررسی کند که حسابدار در برآورد این داده ها نقش مهمی دارد. اگر داده ها در اظهارنامه نادرست باشد و یا تکالیف آن به درستی صورت نگیرد، سازمان امور مالیاتی کشور، شرکت مد نظر را با جریمه های مالیاتی رو به رو می کند. که تحت عنوان مالیات شرکت های تولیدی می بایست پرداخت شود.
اهمیت حسابداری تولیدی
با توجه به موارد گفته شده، مشخص شد که حسابداری و بررسی امور مرتبط با تولید تا چه اندازه اهمیت دارد و اگر یکی از داده ها اشتباه برآورد شوند، کل چرخه تولید را تحت تاثیر قرار می دهد، به همین دلیل امور حسابداری آن کاری تخصصی است و باید صفر تا صد آن ها را توسط شرکت های متخصص در این زمینه انجام شود. شرکت رایان محاسبان از جمله مجموعه هایی است که در زمینه محاسبه قیمت تمام شده و امور حسابداری تولیدی تخصص دارد و به شما صفر تا صد خدمات را ارائه می کند.